Mechanizmy regulacji napięcia w Smart Grid

Regulacja globalna – OLTC

Transformator z OLTC:

  • ustala bazowy poziom napięcia na szynie nN,
  • reaguje na długotrwałe i globalne odchyłki napięcia,
  • działa z histerezą i opóźnieniem czasowym.


W Smart Grid decyzja o zmianie zaczepu:

  • opiera się na profilu napięć w całym obwodzie,
  • uwzględnia ograniczenia liczby przełączeń,
  • jest koordynowana z regulacją po stronie DER.

Regulacja lokalna – sterowanie DER

Falowniki PV i inne DER:

  • realizują szybkie korekty napięcia,
  • regulują moc bierną Q,
  • w razie potrzeby ograniczają moc czynną P,
  • reagują lokalnie lub na polecenie systemu nadrzędnego.

Regulacja predykcyjna i adaptacyjna

W zaawansowanych systemach Smart Grid:

  • wykorzystywane są prognozy generacji PV i obciążenia,
  • regulacja OLTC może być inicjowana „z wyprzedzeniem”,
  • charakterystyki Q(U) i P(U) są dynamicznie dostosowywane.

Schemat architektury Smart Grid regulacji napięcia w sieci nN

System wykorzystuje rozproszone pomiary napięć i mocy w sieci niskiego napięcia, które są analizowane w systemie nadrzędnym Smart Grid opartym na sterownikach Wago (PFC/Edge). Na tej podstawie koordynowana jest regulacja globalna realizowana przez transformator SN/nN z podobciążeniową regulacją zaczepów oraz regulacja lokalna realizowana przez sterowalne źródła rozproszone, w szczególności falowniki PV.

Smart Grid krok po kroku dla sieci z PV

Krok 1

Architektura

Pomiary napięcia:

  • w stacji (lokalnie),
  • w wybranych punktach linii nN (złącza kablowe, instalacje PV).


Kanał komunikacji:

  • Dane z urządzeń pomiarowych wysyłane poprzez sterowniki telemechaniki PFC200 Wago.


Warstwa komunikacyjna:

  • dwukierunkowa komunikacja (LTE, Tetra, światłowód),
  • protokoły IEC 61850, DNP, SunSpec,
  • mechanizmy synchronizacji i cyberbezpieczeństwa.


Sterowalne urządzenia:

  • falowniki PV z możliwością sterowania P i Q,
  • OLTC na transformatorze,
  • ewentualne baterie kondensatorów, magazyny energii.

Krok 2

Ustalenie celów i ograniczeń

Zakres dopuszczalnego napięcia, np. 207–253 V (Un ±10%). Napięcie referencyjne, np. 230 V na końcach linii lub na szynie nN


Priorytety:

  • zawsze utrzymać napięcia w przedziale dopuszczalnym,
  • minimalizować ograniczanie mocy czynnej PV,
  • ograniczać straty (unikamy przesadnych przepływów

Krok 3

Ciągłe zbieranie pomiarów

  • wartości U, P, Q z punktów pomiarowych,
  • regulator WAGO oparty o PFC/Edge, tworzy aktualny obraz napięć w całym obwodzie (interpolacja, lub bardziej zaawansowanie: estymacja stanu / mały OPF).

Krok 4

Analiza stanu

Regulator WAGO monitoruje punkty pomiarowe


Priorytety:

  • U > Umax (zbyt wysokie napięcie),
  • U < Umin (zbyt niskie),
  • ocenia „jak bardzo” przekroczone są limity i gdzie w sieci to występuje,
  • szacuje jaka kombinacja działań zadziała najłagodniej.

Krok 5

Wyznaczenie działań regulacyjnych

Przykładowa kolejność


Regulacja OLTC

Jeśli cały obwód jest za wysoko/za nisko, zmienia zaczep transformatora (np. o 1–2 stopnie).


Sterowanie mocą bierną falowników (funkcja Q(U) sterowana centralnie)

  • dla nadnapięcia: falowniki zaczynają pobierać moc bierną (indukcyjnie), żeby obniżyć lokalne U,
  • dla zaniżonego napięcia: generują Q pojemnościowo,
  • regulator wyznacza konkretne nastawy (np. nachylenie krzywej Q(U) lub bezpośrednie setpointy Q dla każdego falownika), zamiast jednej „sztywnej” charakterystyki.


Koordynacja

Nie dopuszcza, by kilka urządzeń robiło to samo „na full” – rozdziela zadanie pomiędzy falowniki proporcjonalnie do ich mocy / lokalizacji.


Ostateczność – ograniczanie P

Jeśli mimo użycia Q i OLTC nadal napięcie jest za wysokie, regulator zleca ograniczenie P:

  • albo w postaci centralnie zadanej krzywej P(U),
  • albo bezpośrednie setpointy mocy czynnej dla konkretnych falowników (np. tylko na końcu szczególnie „słabej” linii).

Krok 6

Wysłanie nastaw i wykonanie

Regulator wysyła komendy/nastawy do:

  • sterownika OLTC,
  • falowników (np. przez protokół SunSpec/Modbus/IEC 61850),
  • innych urządzeń (baterie kondensatorów, magazyny).


Urządzenia implementują nowe nastawy – zmienia się profil napięcia.

Krok 7

Sprzężenie zwrotne (feedback)

Po upływie kolejnego kroku czasowego:

  • przychodzą kolejne pomiary.


Regulator sprawdza, czy:

  • wszystkie napięcia wróciły do dopuszczalnego zakresu,
  • nie pojawiły się nowe problemy (np. zbyt duże prądy, inne obwody),
  • wprowadza kolejne drobne korekty – z histerezą i ograniczeniem szybkości zmian, żeby uniknąć oscylacji.


W praktyce to ciągła pętla: pomiar → ocena → decyzja → sterowanie → pomiar…

Smart Grid – sterowanie dzięki WAGO

Szafy telemechaniki dla stacji SN/nN

  • Komunikacja z systemem SCADA
  • W pełni programowalne sterowniki umożliwiające realizację mechanizmów regulacji napięcia Smart Grid
  • Komunikacja z systemem SCADA
  • Moduły pomiaru prądu, napięcia, mocy i energii, ze wskaźnikiem jakościowym 30s dla każdego odpływu nN
  • Telesterowanie oraz detekcja zwarć w sieci SN, realizacja automatyki FDIR
  • Zgodność z normą IEC/TS 62351-5 „Security for IEC 60870-5 and derivatives”
  • Układ zasilania bezprzerwowego UPS 230/24V DC

Gotowe złącza kablowe nN

  • Wyłączniki nN 250A z napędem silnikowym
  • Rozłączniki bezpiecznikowe,
  • Układ zasilania bezprzerwowego UPS 230/24V DC
  • Zdalne sterowanie wyłącznikami nN poprzez komunikację między sterownikami oraz systemem SCADA
  • Analiza jakości energii – pomiary na odpływach (prąd, ze wskaźnikiem jakościowym 30s dla każdego odpływu nN:, profile prądów i napięć)
  • Komunikacja z OSD, pomiędzy sterownikami oraz nadrzędnym regulatorem WAGO zainstalowanym w stacji w czasie rzeczywistym

Potrzebujesz więcej informacji?