[{"term":"Budynek","id":0,"type":"QUICKLINKS"},{"term":"Biblioteki_BA","id":1,"type":"QUICKLINKS"},{"term":"221","id":2,"type":"QUICKLINKS"},{"term":"Noty aplikacyjne","id":3,"type":"QUICKLINKS"},{"term":"WAGO-I/O-PRO","id":4,"type":"QUICKLINKS"}]
[{"url":"/produkty","name":"Produkty","linkClass":null,"categoryCode":null},{"url":"/moduly-interfejsowe","name":"Moduły interfejsowe","linkClass":null,"categoryCode":null},{"url":"/moduly-interfejsowe/poznaj-systemy-zasilania","name":"Systemy zasilania","linkClass":null,"categoryCode":null},{"url":"/moduly-interfejsowe/poznaj-systemy-zasilania/zasilacz-zwarcie-reakcja","name":"Przeciążenie i zwarcie – jak zasilacz reaguje i dlaczego to ma znaczenie?","linkClass":"active","categoryCode":null}]
Porady 14 października 2025

Przeciążenie i zwarcie – jak zasilacz reaguje i dlaczego to ma znaczenie?

W projektowaniu układów zasilania kluczowe jest zrozumienie, jak różne typy zasilaczy reagują na przeciążenie i zwarcie. To nie tylko kwestia techniczna – to kwestia bezpieczeństwa. Niewłaściwy dobór zasilacza może prowadzić do awarii urządzeń, a nawet zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi.

Trzy tryby pracy zasilaczy przy przeciążeniu lub zwarciu

W ofercie WAGO znajdują się zasilacze pracujące w jednym z trzech trybów obsługi zwarć. Każdy z nich inaczej reaguje na przeciążenie lub zwarcie, co ma bezpośredni wpływ na zdolność wyzwalania zabezpieczeń oraz bezpieczeństwo całego systemu.

1.Tryb stałoprądowy (Constant Current Mode)

W przypadku zwarcia zasilacz ogranicza prąd do określonej wartości – np. 110% wartości nominalnej. Napięcie spada, co zmniejsza moc wyjściową i chroni zasilacz przed przegrzaniem.

  • Zaleta: stabilizacja prądu chroni zasilacz i odbiorniki.
  • Wada: trudność w wyzwoleniu klasycznych zabezpieczeń nadmiarowo-prądowych typu S, które wymagają dużego prądu zwarciowego.


2. Tryb stałomocowy (Constant Power Mode)

Zasilacz utrzymuje stałą moc, zwiększając proporcjonalnie prąd i obniżając napięcie. Prąd w trakcie przeciążenia może wzrosnąć do 150% wartości nominalnej.

  • Zaleta: lepsza kompatybilność z klasycznymi zabezpieczeniami.
  • Wada: wymaga starannego projektowania układu, gdyż po przekroczeniu 150% prądu nominalnego zasilacz przechodzi w tryb hiccup i nie będzie już w stanie wyzwolić zabezpieczenia


3. Tryb impulsowy (Hiccup Mode)

Zasilacz cyklicznie restartuje się, generując krótkie impulsy prądu. Energia dostarczana jest minimalna, co chroni przewody przed przegrzaniem.

  • Zaleta: bezpieczny dla przewodów i komponentów.
  • Wada: zwarcie może trwać długo, a zabezpieczenie po stronie wtórnej nie zostaje wyzwolone. Po usunięciu przyczyny zwarcia może dojść do nagłego i niekontrolowanego uruchomienia maszyny.

Bezpieczeństwo przede wszystkim

Zgodnie z zaleceniem wynikającym z zasadniczych wymagań bezpieczeństwa oraz z norm zharmonizowanych, takich jak PN-EN ISO 13849-1 i PN-EN 60204-1 maszyny powinny być projektowane w sposób minimalizujący ryzyko związane z awariami systemów sterowania, w tym zwarciami. Co więcej, zwarcia w obwodach sterowania powinny być rozłączone w ciągu 5 sekund. To kluczowe dla bezpieczeństwa operatorów i diagnostyki. Proste zasilacze bez funkcji Boost oraz zasilacze w trybie impulsowym mogą nie spełniać tego wymogu, co stwarza ryzyko nagłego uruchomienia maszyny – np. podczas usuwania awarii przez służby utrzymania ruchu.

Wybór zasilacza ma znaczenie

Projektanci i integratorzy systemów automatyki powinni szczególnie uważnie dobierać zasilacze do konkretnych aplikacji, uwzględniając ich charakterystykę pracy w warunkach przeciążenia. Kluczowe jest zrozumienie, jak dany zasilacz zachowuje się w trybie awaryjnym, aby uniknąć niepożądanych skutków, takich jak opóźnione wyłączenie zabezpieczenia czy ryzyko ponownego, niekontrolowanego uruchomienia maszyny.

Niezbędne jest również stosowanie zabezpieczeń, które są kompatybilne z trybem pracy wybranego zasilacza – tylko wtedy można zapewnić skuteczne i bezpieczne działanie całego układu.

Koszty przewodów – ukryty problem źle dobranego zasilacza

W wielu obiektach przemysłowych zasilacz nie jest w stanie wygenerować wystarczającego prądu zwarciowego, by wyzwolić zabezpieczenie typu S. Efekt? Konieczność stosowania przewodów o dużym przekroju, np. 35 mm² – mimo że urządzenia nie wymagają takiego przekroju do zasilania.

Przykład z branży hutniczej: klient musiał zastosować w swoim systemie dziesiątki metrów grubych przewodów, co generowało ogromne koszty.
Rozwiązanie: zastosowano zabezpieczenia elektroniczne ECB, które działają niezależnie od długości przewodów i nie wymagają dużych impulsów prądowych.

WAGO Line Length Calculation – projektuj mądrze

Udostępniamy klientom narzędzie – WAGO Line Length Calculation, które pozwala:

  • obliczyć maksymalną długość przewodu dla danego zasilacza i typu zabezpieczenia,
  • sprawdzić, poprawność doboru zabezpieczenia dla konkretnego układu zasilania,
  • uniknąć konieczności stosowania przewodów o dużym przekroju.