[{"term":"Budynek","id":0,"type":"QUICKLINKS"},{"term":"Biblioteki_BA","id":1,"type":"QUICKLINKS"},{"term":"221","id":2,"type":"QUICKLINKS"},{"term":"Noty aplikacyjne","id":3,"type":"QUICKLINKS"},{"term":"WAGO-I/O-PRO","id":4,"type":"QUICKLINKS"}]

{ "@context": "https://schema.org", "@type": "BreadcrumbList", "itemListElement": [ { "@type": "ListItem", "position": 1, "name": "Strona startowa", "item": "https://www.wago.com/pl" }, { "@type": "ListItem", "position": 2, "name": "Branże", "item": "https://www.wago.com/pl/branze" }, { "@type": "ListItem", "position": 3, "name": "Technika procesowa", "item": "https://www.wago.com/pl/technika-procesowa" }, { "@type": "ListItem", "position": 4, "name": "Ochrona przeciwwybuchowa", "item": "https://www.wago.com/pl/technika-procesowa/ochrona-przeciwwybuchowa" }, { "@type": "ListItem", "position": 5, "name": "Dyrektywy", "item": "https://www.wago.com/pl/technika-procesowa/ochrona-przeciwwybuchowa/dyrektywy-normy-wymagania" } ] }

Dyrektywy, normy, wymagania

Wymagania dotyczące urządzeń elektrycznych do przestrzeni zagrożonych wybuchem są formułowane wielowarstwowo: aby zapewnić najwyższe bezpieczeństwo, należy przestrzegać międzynarodowych i krajowych zaleceń, dyrektyw i norm. Przedstawiamy przegląd najważniejszych przepisów prawnych i zaleceń, jak np. dyrektywę ATEX.

Wszystkie urządzenia elektryczne, dopuszczone do użytkowania na terenie Unii Europejskiej, powinny spełniać wymogi zharmonizowanej dyrektywy ATEX. Skrót ATEX pochodzi z francuskiego „ATmosphère EXplosive“.

Ochrona przeciwwybuchowa

Najważniejsze informacje

Wszystkie istotne informacje o ochronie przeciwwybuchowej WAGO

ATEX − dyrektywa europejska, uznawana na całym świecie

Dyrektywa ATEX określa zasady stosowania produktów w przestrzeniach zagrożonych wybuchem, obowiązuje wszystkie kraje członkowskie Wspólnoty Europejskiej. Obejmuje ona dyrektywę produktową ATEX 2014/34/UE oraz dyrektywę dotyczącą warunków eksploatacji 1999/92/WE (zwaną też ATEX 137). Dyrektywa ATEX została opracowana przez Dyrekcję Generalną ds. Przedsiębiorstw i Przemysłu Komisji Europejskiej państw członkowskich, przemysłu europejskiego, CEN i CENELEC oraz wymienionych instytucji (Notified Bodies) jak np. BAM, PTB oraz TÜV.

Dyrektywa produktowa jest skierowana przede wszystkim do producentów, względnie firm wprowadzających do obrotu produkty, które są eksploatowane w strefach zagrożonych wybuchem. Celem tej dyrektywy jest ochrona ludzi pracujących lub przebywających w obszarach zagrożonych wybuchem. Zdefiniowane w niej wymagania dot. bezpieczeństwa oraz ochrony zdrowia powinny być respektowane przez producentów urządzeń, a ich przestrzeganie jest potwierdzane w procesie nadawania deklaracji zgodności i oznaczenia CE. Dyrektywa 1999/92/WE opisuje minimalne wymagania dotyczące bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracowników zatrudnionych na stanowiskach pracy, na których może wystąpić atmosfera wybuchowa. Dyrektywa ta określa istotne wymagania bezpieczeństwa oraz środki ochrony, które powinien zapewnić pracodawca.

IECEx − międzynarodowy swobodny obrót towarów

IECEx jest międzynarodową metodą certyfikacji urządzeń, stosowanych w obszarach zagrożonych wybuchem. Celem schematu IECEx jest ujednolicenie krajowych i międzynarodowych norm Ex. Ma to ułatwić międzynarodowy handel urządzeniami do aplikacji zagrożonych wybuchem, przy równoczesnym respektowaniu poziomu bezpieczeństwa określonego w dyrektywie ATEX. Urządzenia certyfikowane zgodnie z IECEx są uznawane za zgodne z jednolitymi międzynarodowymi normami, badaniami i znakami jakości. W dobie rosnącej globalizacji, certyfikaty wydawane na podstawie IECEx mają coraz większe znaczenie.

NEC/CEC

Na terenie Ameryki Północnej opracowano techniki i systemy ochrony przed wybuchem urządzeń i instalacji elektrycznych, które zasadniczo różnią się od techniki IEC. W USA obowiązuje NEC, a w Kanadzie CEC. Różnice polegają m.in. na definicji obszarów zagrożonych wybuchem, konstrukcji urządzeń oraz ich instlacji w układach elektrycznych. Na terenie USA dla urządzeń i instalacji elektrycznych stosowanych w obszarach zagrożonych wybuchem obowiązuje „National Electrical Code“ (NEC), a na terenie Kanady „Canadian Electrical Code“ (CEC). Mają one charakter zaleceń dotyczących eksploatacji urządzeń elektrycznych we wszystkich obszarach i odwołują się do kolejnych standardów innych instytucji, zawierających wymagania w zakresie instalacji i konstrukcji odpowiednich urządzeń.

Metody ochrony określone w dokumencie NEC 505 wprowadzają podział na strefy, klasy i dywizje (Zone/Class/Division). Konstrukcja i ocena urządzeń elektrycznych do obszarów zagrożonych wybuchem podlega różnym normom i wymaganiom. W USA są to głównie standardy określone przez Underwriters Laboratories Inc. (UL), Factory Mutual Research Corporation (FM) oraz International Society for Measurement and Control (ISA). W Kanadzie obowiązują zalecenia Canadian Standards Association (CSA). Obszary zagrożone wybuchem noszą w Ameryce Północnej nazwę »hazardous locations« i zostały opisane w USA w rozdziale 500 oraz 505 „National Electrical Code“ (NEC), a w Kanadzie w rozdziale 18 i załączniku J „Canadian Electrical Code“ (CEC).

Obszary, na których występują palne gazy, pary lub mgły, określono jako Class I, dla pyłów zdefiniowano Class II, a dla włókien Class III. Pod względem częstości i czasu występowania tych substancji, obszary zagrożone wybuchem zdefiniowano jako Division 1 lub Division 2. Równolegle do obowiązującego systemu, od 1996 roku w USA dla Class I akceptowany jest dodatkowo zgodny z IEC podział na strefy. Tę zmianę wprowadzono w rozdziale 505 NEC. W Kanadzie koncepcja podziału na strefy, zgodna z IEC, została wprowadzona dla Class I w nowelizacji CEC 1988; wszystkie nowe urządzenia podlegają klasyfikacji zgodnie z tą koncepcją.

UL

Underwriters Laboratories jest niezależną organizacją, sprawdzającą bezpieczeństwo produktów zgodnie z wymogami obowiązującymi w tym zakresie w USA. Oznaczenie UL różni się od certyfikacji IEC, określającej tylko minimalne wymagania dla urządzeń. Underwriters Laboratories przeprowadza testy zgodnie z własnymi, restrykcyjnymi wymogami bezpieczeństwa, które, w zależności od normy, mogą dotyczyć także procesu produkcyjnego. Dlatego oznaczenie UL cieszy się szczególnym uznaniem na całym świecie. Nie tylko w Europie, lecz także w USA, Kanadzie i Azji, produkty z certyfikatem UL mają większe szanse stać się towarami eksportowymi.

1999/92EG, BetrSichV i ProdSV

Ogólne

Wymagania dyrektywy 1999/92/UE określają minimalne wymagania, które państwa członkowskie powinny wprowadzić do krajowych regulacji prawnych. Państwa członkowskie mogą dodatkowo zaostrzyć te wymagania. W Niemczech realizację zaleceń tej dyrektywy regulują dwa rozporządzenia (ExVO i BetrSichV).

Niemcy

Przepisy dotycące eksploatacji urządzeń w obszarach zagrożonych wybuchem zostały określone w obowiązującym od 1 stycznia 2003 rozporządzeniu BetrSichV. Dotyczą one montażu, instalacji i eksploatacji urządzeń elektrycznych w obszarach zagrożonych wybuchem. Do użytkowania dopuszczone są wyłącznie urządzenia zgodne z dyrektywą produktową ATEX 2014/34/UE.

Wprowadzenie do obrotu urządzeń i systemów ochronnych zapewniających właściwą eksploatację w obszarach zagrożonych wybuchem, jest regulowane przez dyrektywę ExVO.

Warto przeczytać

Co dzieje się w trakcie wybuchu, jakie czynniki są decydujące i jakie działania zapobiegawcze można podjąć? Na tej stronie uzyskasz informacje na temat ATEX, stref Ex, rodzajów ochrony przeciwwybuchowej i inne.

Podział na strefy

Zagrożenie wybuchem jest różne w poszczególnych obszarach i zależy od rodzaju występujących substancji. Wymagania w zakresie ochrony urządzeń elektrycznych są formułowane na podstawie częstotliwości i czasu oddziaływania substancji.

Środki ochrony przeciwwybuchowej

Kto wymaga stosowania ochrony przeciwwybuchowej? Kogo obowiązuje stosowanie ochrony przeciwwybuchowej? Na co należy zwrócić uwagę? Czym jest konstruktywna ochrona przeciwwybuchowa? Na tej stronie znajdziesz odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania.

Grupy urządzeń

Gazy, pary i pyły, podobnie jak urządzenia, dzielą się na różne grupy w zależności od ich właściwości. Podział ten ułatwia właściwy dobór urządzeń do poszczególnych typów gazów, par i pyłów.

Rodzaje zabezpieczenia

W obszarach Ex dozwolone jest stosowanie wyłącznie urządzeń z ochoroną przeciwwybuchową. Rodzaje budowy przeciwwybuchowej to konstrukcyjne i elektryczne środki wykorzystywane w urządzeniach. Zaliczają się one do wtórnej ochrony przeciwwybuchowej.